Kadın sağlığı
Gülerken veya hapşırırken idrar kaçırıyorsanız
Bu duruma stres tipi idrar kaçırma denir ve düşünüldüğünden çok daha yaygındır. Karın içi basıncın aniden arttığı anlarda —gülme, öksürme, hapşırma, ağır kaldırma— pelvik taban kasları bu basıncı karşılayamazsa kaçak olur. Uluslararası klinik kılavuzlarda pelvik taban kas eğitimi bu tabloda ilk basamak yaklaşım olarak yer alır; yani cerrahi ya da ilaç düşünülmeden önce denenmesi önerilen yöntemdir. Yaşla gelen, kabullenilmesi gereken bir durum değildir.
Neden olur?
Pelvik taban, leğen kemiğinin tabanını hamak gibi kapatan bir kas grubudur; mesaneyi, rahmi ve bağırsağın son bölümünü aşağıdan destekler. Gülme, öksürme, hapşırma ya da ağır kaldırma anlarında karın içi basınç bir anda yükselir. Sağlıklı bir pelvik taban bu yükselmeyi refleks olarak karşılar ve idrar yolunu kapalı tutar. Doğum, uzun süren kabızlık, kronik öksürük, fazla kilo ya da menopozla gelen doku değişimleri bu refleksi zayıflatabilir. Bazı kişilerde ise kaslar zayıf değil, tam tersine sürekli kasılı ve gevşeyemiyordur; bu ikisi birbirinin tam tersi tablolardır ve ayrımı ancak değerlendirmeyle yapılır. Kaçağın miktarı azken bile durumu görmezden gelmek, zamanla sosyal hayatı daraltan bir kaçınma alışkanlığına dönüşebilir.
Dikkat
Ne zaman değerlendirme gerekir?
- İdrarda yanma, kanama ya da ateş eşlik ediyorsa
- Kaçak ani ve durdurulamayan bir sıkışma hissiyle geliyorsa
- Doğum sonrası altı haftadan uzun sürdüyse
- Leğen bölgesinde ağırlık, baskı ya da sarkma hissi varsa
Bu maddelerden biri sizde varsa, önce bir hekime başvurmanız doğru olur. Aşağıdaki anlatım genel bilgilendirme amaçlıdır ve muayene yerine geçmez.
Fizyoterapide nasıl ilerlenir?
Değerlendirme bir sohbetle başlar: şikâyetin ne zaman başladığı, hangi anlarda ortaya çıktığı, günlük sıvı ve tuvalet alışkanlıkları. Ardından pelvik taban kaslarının çalışma biçimi incelenir — kasılıp gevşeyebiliyorlar mı, doğru zamanda devreye giriyorlar mı. Program buna göre kurulur ve genellikle nefes, karın içi basınç yönetimi ve gündelik alışkanlıkların düzenlenmesini de içerir. Süreç kadın fizyoterapist eşliğinde, mahremiyete uygun bir ortamda yürütülür.
İlgili hizmet: Pelvik Taban Rehabilitasyonu
Bu yazıyı hazırlayan
Fzt. Selin Sönmez
Fizyoterapi lisansını 2017'de Hasan Kalyoncu Üniversitesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümü'nde tamamladı. Yaklaşık on yıldır hastane, özel klinik ve rehabilitasyon merkezlerinde çalışıyor; Gaziantep Şehitkamil'de klinik pilates, pelvik taban rehabilitasyonu ve manuel terapi alanlarında birebir çalışıyor.
Son güncelleme: 2026-08-29
İlgili konular
Doğum sonrası karnım kapanmıyorsa: diastazis rekti
Gebelik boyunca büyüyen rahim, karın ortasındaki bağ dokusunu esneterek iki düz karın kasını birbirinden uzaklaştırır. Doğum sonra…
Kadın sağlığıMenopozla birlikte artan bel, kalça ve omuz ağrıları
Menopoz döneminde östrojen düzeyindeki değişim, kemik yoğunluğunu ve bağ dokusunu etkiler; eklem ve kas şikâyetlerinin bu dönemde …
Kadın sağlığıKabızlık ve sürekli ıkınma pelvik tabanı nasıl etkiler?
Her ıkınma, pelvik taban kasları üzerinde aşağı yönlü bir basınç oluşturur. Bu ara sıra olduğunda sorun değildir; ancak yıllar sür…